Het gebruik van elektrische fietsen door kinderen (6–11 jaar) en jongeren (12–17 jaar) is de voorbije jaren sterk toegenomen. In 2024 gebruikte een kwart van de jongeren minimaal enkele keren per week een e‑fiets. Bij kinderen gaat het vermoedelijk vooral om gebruik als passagier, bijvoorbeeld achterop een elektrische fiets of in een e‑bakfiets. Het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) onderzocht literatuur en bestaande data en bestudeerde de mogelijke effecten op bereikbaarheid, duurzaamheid, gezondheid en verkeersveiligheid. Het publiceerde de resultaten in de notitie ‘E‑fietsgebruik door kinderen en jongeren’.
Veel effecten nog weig bestudeerd
Uit de analyse blijkt dat jongeren met een elektrische fiets gemiddeld 69% langere afstanden per rit afleggen dan met een gewone fiets. Een deel van deze ritten betreft afstanden die mogelijk niet met een klassieke fiets zouden worden afgelegd. Zo was in 2023 bij 10% van de ritten met een elektrische fiets de afstand langer dan 13 kilometer. De elektrische fiets vergroot daarmee de actieradius en het aantal bereikbare bestemmingen voor jongeren. Het onderzoek maakt geen onderscheid tussen verschillende types e‑fietsen, zoals elektrische stadsfietsen, bakfietsen of fatbikes.
Over de maatschappelijke effecten bestaat nog veel onzekerheid. Er is momenteel onvoldoende kennis om duidelijke conclusies te trekken over positieve en negatieve gevolgen voor bereikbaarheid, duurzaamheid en gezondheid, wat het moeilijk maakt om gericht beleid te ontwikkelen. Vooral het causale effect van elektrisch fietsgebruik op het reisgedrag van kinderen en jongeren, zowel op korte als lange termijn, vereist verder onderzoek.
Over verkeersveiligheid is relatief meer bekend. Zeven op de tien jongeren op een elektrische fiets vertoont risicogedrag, vergelijkbaar met jongeren op een gewone fiets. Het aantal Spoedeisende Hulp‑bezoeken na fietsongevallen met een elektrische fiets nam tussen 2020 en 2024 sterker toe dan het gebruik, mogelijk mede door een verbeterde registratie.
En in Vlaanderen?
In Vlaanderen zijn, voor zover bekend, geen specifieke tellingen rond het gebruik van de elektrische fiets door jongeren beschikbaar. Scholen merken wel op dat de elektrische fiets ook zijn plaats heeft in de fietsstalling. En ook vervoersmaatschappij De Lijn heeft eerder al aangegeven dat het busreizigers overschakelen naar de (elektrische) fiets, zonder te specifiëren of dat ook over schoolgaande jeugd gaat. Fietsleasing heeft in veel gezinnen wel gezorgd voor een grotere beschikbaarheid van een elektrische fiets, zo toont de recentste editie van FietsDNA aan. De Universiteit Gent (Leerstoel Fiets) en de Fietsersbond plannen binnenkort een kinderfietstelling, waaraan ook Fietsberaad Vlaanderen deelneemt en die waardevolle nieuwe inzichten kan opleveren.
De notitie ‘E‑fietsgebruik door kinderen en jongeren’ van Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid kan u hier nalezen.